Desocupación

f. Kawalán ng gawâ ó pinapasukan.

Paglilimayón; pagpapagayóngayón.

Desocupado, da

adj. Waláng gawâ ó pinápasúkan.

Mapaglimayón.

Waláng lamán.

Desoír

a. Huwág dinggín; huwág pakinggán; huwág pansinín.

Desolación

f. Pagkagibâ; pagkaguhô.

fig. Pighatî; dalamhati; hapis.

Desolar

a. Siràin; gibâin; alnsagín.

r. Masirà; malanság; mawalat.

fig. Mahapis; magdalamhati.

Desoldar

a. Alisín ang hinang, ó pagkáhinang.

r. Maalís, ó mabakbák ang hinang.

Desollar

a. Anitan, ó laplapín ang balát.

Lapnusín.

fig. Magdulot ng malakíng kasiràan sa kapuwà.

Desorden

m. Kaguluhán; kawalán ng husay.

Kalabisán.

Desordenar

a. Guluhín; siràin ang kahusayan ó kaayusán.

r. Lumalò; lumabis.

Desorejar

a. Pungusan; ó putlán ng tainga.

r. Mawalán ng tainga.

Magpingután.

Desosar

a. Alisín, ó ihiwaláy sa lamán ang butó.

n. Huwág mangahás; matakot.

Desove

m. Pangingitlóg ng isdâ.

Despachar

a. Lutasín; yariin; idaos.

Ipadalá ang anomán.

Ipagbilí ang mga kalakal.

Magtindá, ó magbilí sa isáng tindahan.

Despacio

adv. m. Dahandahan; banayad; hinayhinay; inót-inót.

adv. t. Sa mahabà ó maluwat na panahón.

interj. Marahan.

Desparramar

a. Isabog; ikalat; isambulat.

fig. Ibulagsák; itapon ang kayamanan.

r. Sumabog; kumalat.

Despavorir

n. Masindák; matakot; magitlá; ó magulat ng malabis.

Despearse

r. Manikal, ó sumakít ang mga paá sa malabis na paglalakád.

Despechar

a. Hapisin; papagdalamhatiin; pasakitin ang loób; pagalitin.

r. Mapoót; magalit; sumamâ ang loób.

Despecho

m. Galit; poót; samâ ng loób; pagpapatiwakál.

Despedazar

a. Munglayín; ó pagpirápirasuhin ang anomán.

fig. Lapastanganin, ó siràin ang puri.

r. Mamungláy; magkapirápiraso.

Despedir

a. Itudlâ; itulak; itapon; ihagis.

Paalisín ang sinomán sa kanyáng tungkulin ó pinápasukan.

Ihatíd sa pagalís.

Umalís sa pinaglilingkurán; ó iwan ang katungkulan.

r. Magpaalam.

Despegar

a. Bakbakín; paknitín; alisín sa pagkakadikit.

r. Mabakbák; mapaknít.

fig. Málayô; máhiwaláy ang loób sa pagkáwili sa anomán.

Despeinar

a. Gusutín, ó isabog ang buhók.

r. Masabog, ó magusót ang buhók.

Despejado, da

adj. Aliwalas; maliwanag.

Matalino; marunong.

Malinaw.

Despejar

a. Hawanin; linisin; alisín ang nakasusukal.

fig. Hanapin ang bagay na hindî nákikilala.

r. Malibáng.

Lumiwanag; luminaw ang langit.

Despellejar

a. Alisán ng katad; anitan; lapnusín; tiklapín.

r. Mahadhád; malapnós; matikláp.

Despeluznar

a. Guluhín, ó gusutín ang buhók.

Papangalisagin ang buhók.

r. Maguló ang buhók.

Mangalisag; matakot.

Despensa

f. Páminggalan; tagùan ng mga pagkain sa bahay.

Paglalâan ng mga pagkain.

Desperdiciar

a. Aksayahín; sayanging ang anomán.

Siràin; huwág gamitin; ipagtapón.

r. Masayáng; maaksayá.

Desperdicio

m. Pagáaksayá; pagkásayang.

Pagkasirà ng kayamanan ó ng anománg bagay.

Desperezar

a. Alisín, ó iwaksí ang katamaran.

r. Maginát.

Desperfecto

m. Kasiràan.

Kakulangan ó pagliít ng halagá ng anomán.

Despertar

a. Gisingin; pukawin.

fig. Ipaalaala; ipagunitâ ang nálilimutan.

n. y r. Magisíng; mapukaw.

Tumalas ang isip; mabuhay ang loób.

Despestañar

a. Alisán, ó bunutan ng pilikmatá.

r. Malagas ang pilikmatá.

Despiojar

a. Huminguto; ó hingutuhan.

r. Maghinguto; maghiniksík.

Desplegar

a. Ilatag; iladlád; ikadkád; ibukadkád.

fig. Linawan ang anománg bagay na malabò ó mahirap intindihín.

Málatag; máladlád.

Bumukadkád ang bulaklók.

Desplumar

a. Alisán ng pakpák ang ibon.

r. Mangulag; ó maghalili ng pakpák ang ibon.

Despoblado

m. Iláng; parang; poók ó lugál na waláng tumatahán.

Despoblar

a. Lisanin, ó alisán ng tao ang isáng lugál.

r. Mawalán ng tao ó naninirahan ang isáng bayan.

Despojar

a. Samsamán; agawan ang kapuwà ng kanyáng pagaari.

r. Maghubád.

Mahubarán; masamsamán.

Despojo

m. Pagsamsám; pag-agaw.

pl. Mga labí ó tirá sa dulang ó pagkain.