Disparar

a. Paputukín ang kanyón, baríl, at ibá pa.

Itudlâ; ihagis na biglâ.

r. Magtatakbó.

fig. Patungong biglâ sa anománg bagay.

Disparatar

n. Mangusap, ó gumawâ ng nálalabás sa katuwiran.

Disparate

m. Salitâ, ó gawâng labás sa katuwiran.

Disparo

m. Putók; ó pagputók ng baríl, kanyón, at ibá pa.

Pagtudlâ.

Dispendio

m. Gugol na totoóng malakí.

fig. Kusàng pagpapakasirà ng buhay, puri, dangál, at ibá pa.

Dispensar

a. Magbigáy; pagkaloób.

Itangi; ibukód; iligtás sa anománg katungkulan.

Patawarin; ó magpatawad.

Dispersar

a. Ikalat; isabog; isambulat.

r. Sumabog; kumalat; magkahiwáhiwalay; magkatiwátiwalág.

Dispersión

f. Pagsabog; pagkalat.

Pagkakáhiwaláy; pagkakátiwalág.

Disperso, sa

adj. Sabóg; kalát; hiwáhiwaláy; tiwátiwalág.

Disponer

a. Ilagáy; ihanáy; italatag.

Pagpasiyahán; ó magpasiyá.

Ihandâ; igayák; maglaán.

n. Mangasiwà ang sinomán ng kanyáng mga pagaari.

r. Humandâ; gumayák.

Disputa

f. Pagtatalo; pagaaway.

Pagtataltalan.

Disputar

a. Makipagtalo.

Ipakipagtalo; ipaglaban; ó ipagtanggól ang anomán.

Makipagtaltalan; makipagtákapan.

r. Magtalo; maglaban; magtunggalian; magagawán.

Distancia

f. Pagitan; layô; aguwát.

fig. Kaibhán; ó pagkakaibá ng isáng bagay sa iba.

Distante

adj. Malayò; nálalayô.

Tiwalág.

Distar

n. Málayô.

fig. Mátangi; máibá ng malakí ang isáng bagay sa ibá.

Distinción

f. Kaibhán; pagkakaibá; pagkakátangì.

Katangian ng sinomán.

Distinguir

a. Kilanlín ang kaibhán ng isáng bagay sa ibá.

Itangi; ibukód.

r. Mátangi; mamukód; mangibabaw sa ibá

Distintivo

m. Sagisag; tandâng ikinatatangì sa ibá

Distraer

a. Ilihís; iliwás; ilinsád.

Libangín; aliwín.

Ilayô sa malinis at mabuting pamumuhay ang sinomán sa pamagitan ng mga hibò at masasamâng halimbawà.

r. Magalíw; málibang.

Distribución

f. Pamamahagi; pamumudmód.

fig. Pagkakáhanáy; ó pagtatalatag na maayos ng mga bagay.

Impr. Pagsasabog ng mga titik ó letra sa mga butas ng kaha.

Distribuir

a. Ipamahagi; ipamudmód; ipamigáy sa marami ang anomán.

Ihanáy; italatag; ilagáy ng maayos ang anománg bagay.

Impr. Isabog ang mga titik ó letra.

Distrito

m. Purók.

Distrito Norte. Purók Hilagà.

Disturbio

m. Guló; ligalig.

Pagkakáguló; pagkakáligalig.

Disuadir

a. Akitin ang sinomán sa pamagitan ng mabubuting salitâ na magbago ó iwaksí ang kanyáng akalà.

Pagpayuhan.

Disuasión

f. Pagpapayo; pagakit; paglamuyot; paghikayat.

Divagar

n. Maglagalág; maggalâ; magligalíg.

Magpakalayô sa talagáng tungo ng talumpatì, at mápawili sa ibáng bagay.

Diversidad

f. Pagkakáibá; dî pagkakátulad.

Kasaganàan; katipunan ng ibá’t ibáng bagay.

Diversión

f. Alíw; pagaalíw; paglilibáng.

Líbangan; áliwan.

Diverso, sa

adj. Ibá; di kaparis; di kamukhâ.

Kaibá.

pl. Sarisari; bagaybagay; madlâ; marami.

Divertir

a. Ilihís; ilayô; ilinsád.

Aliwín; libangín.

r. Magalíw; malibáng; magsayá.

r. Maglíbangan; magáliwan.

Dividendo

m. Aritm. Bahaginán.

Com. Tubò ó pakinabang ng isáng lapi ó aksión sa bawà’t pamamahaging ginagawâ ng mga samahán sa pángangalakal.

Dividir

a. Hatiin; bahaginin.

Biyakín; putlín; pagpangkátpangkatín.

Ipamahagi; ipamudmód.

fig. Pagkaalitín; paglayùin ang mga kalooban.

Aritm. Magbahagi.

r. Humiwaláy; tumiwalág.

Magkáhiwaláy.

Divino, na

adj. Ang náuukol sa Dios.

fig. Lubhâng dakilà; totoóng magalíng; labis ng inam.

m. y f. Manghuhulà.

Divisa

f. Sagisag; tandâng ikinákikilala ng katangian ng isáng tao ó ng anomán.

Divisar

a. Mábanaagan; máaninaw; máanag-ág.

División

f. Paghati; pagbahagi.

Pamamahagi; pamumudmód.

fig. Pagkakáalít; pagkakalayô ng mga kalooban at akalà.

Aritm. Pagbahagi.

Pangkát; bahagi; pitak.

Divisor

m. Aritm. Bahaginín; ó ang bilang na pagbabahaginan.

Divorciar

a. Paghiwalayín ng hukóm ang magasawa.

fig. Ihiwaláy; ilayô ang anománg bagay sa kanyáng kinásasamahan.

Divorcio

m. Paghihiwaláy ng magasawa.

fig. Paghihiwaláy; pagbubukód ng mga bagay na dating nagkakápisan.

Divulgar

a. Ihayág; ilathalà; isiwalat; ilaganap; ipahayag sa madlâ.

r. Málathalà; máhayág; másiwalat.

Do

m. Mús. Unang tinig ó boses ng pásimulâng tugtugin.

adv. l. Saán.

Doblar

a. Pagibayuhin; dagdagán ang isáng bagay ng ibayo sa dami.

Tikluptn; itupî; ilupi.

Ibalikukô; baluktutín.

n. Lumikô ng daán.

r. fig. Sumunód; pahinuhod.

Doble

adj. Ibayo; ó ang may dalawáng bilang, bigát ó sukat ng anomán, kay sa pinagtutularan.

Ang makapál ó ang may katawán kung káyo ang pinaguusapan.

m. Dublé; ó dalawáng susón.